Jak daleko nam do Grecji!
Dieta śródziemnomorska nie polega na spożywaniu od czasu do czasu potraw greckich, włoskich czy hiszpańskich. Jest sposobem żywienia na całe życie niezależnie od wieku. W krajach, w których jest ona stosowana życie trwa najdłużej i mieszkańcy tych krajów rzadko zapadają na choroby układu krążenia, niektóre nowotwory, cukrzycę i nadciśnienie tętnicze. W polskiej Piramidzie Zdrowego Żywienia znajdują się produkty zbożowe stanowiąc fundament i główne źródło energii. Dają siłę dzięki zawartej w nich skrobi. Dostarczają błonnika, który zapobiega zaparciom i chroni przed nowotworami jelita grubego. Są źródłem wielu witamin z grupy B i składników mineralnych - żelaza, magnezu, cynku. Po produktach zbożowych największą grupę w piramidzie stanowią warzywa. Zalecane jest spożywanie 4 porcji warzyw dziennie. Pomidory zawierają najwięcej ze wszystkich warzyw likopenu, który jest jednym z najsilniejszych utleniaczy. Znajduje się też w papryce, arbuzach i czerwonych grejpfrutach. Częste uwzględnianie pomidorów lub jego przetworów (koncentrat, ketchup) w menu zwiększa poziom likopenu we krwi i dzięki temu zmniejsza się ryzyko nowotworów (zwłaszcza gruczołu krokowego u mężczyzn) oraz chorób serca. Warto wiedzieć, że jedzenie papryki jest jedną z przyczyn długowieczności. Owoce krajowe : truskawki, jagody, maliny, czarne porzeczki, żurawiny zawierają bardzo duże ilości flawonoidów, beta-karotenu, witaminy C, głównych przeciwutleniaczy, a także składników mineralnych głównie potasu, którego odpowiednie stężenie zmniejsza ryzyko wystąpienia nadciśnienia tętniczego. W czerwonym winie znajduje się flawonoid- kwercetyna, beta-karoten, witamina E, C, które zapewniają ochronę lipoproteinom (cholesterol) przed utlenieniem, dlatego warto czasami po nie sięgnąć. Paradoks francuski potwierdza, że jest to atrakcyjna metoda profilaktyki zawału serca. W polskiej diecie powinno się zastąpić tłuste mięso chudym, a zwłaszcza zwiększyć ilośc zjadanych ryb, drobiu oraz ich zamienników (fasola, groch, soja, soczewica). Najbardziej pożądanym tłuszczem, oprócz oliwy z oliwek, jest olej rzepakowy bezerukowy ponieważ zawiera witaminę E, jednonienasycone kwasy tłuszczowe i kwas alfa_linolenowy, należący do tej samej grupy tłuszczów co oleje rybne. Ciasta możemy z korzyścią dla zdrowia zastąpić orzechami, sałatkami owocowymi, nasionami słonecznika czy dyni, rodzynkami czy suszonymi owocami.
  
|
Produkty żywnościowe spożywane w Grecji i w Polsce (g/dzień/osoba) |
|
|
GRECJA |
POLSKA |
|
Chleb |
218 |
255 |
|
Mąka |
30 |
52 |
|
Makaron |
28 |
5 |
|
Ziemniaki |
155 |
301 |
|
Warzywa |
252 |
177 |
|
Przetwory warzywne |
16 |
25 |
|
Nasiona strączkowe |
16 |
3 |
|
Owoce |
341 |
95 |
|
Przetwory owocowe |
0 |
5 |
|
Cukier |
40 |
89 |
|
Produkty cukiernicze |
42 |
17 |
|
Mięso |
175 |
187 |
|
Ryby |
39 |
15 |
|
Mleko |
112 |
317 |
|
Sery |
84 |
64 |
|
Jaja |
25 |
30 |
|
Masło |
1 |
26 |
|
Tłuszcze roślinne |
89 |
17 |
|
Tłuszcze zwierzęce |
0 |
16 |
Sekula W. i wsp.: Żyw. Człow. Metab., 1997, 24, 3-16
|
|
Grupa
eksperymentalna (na diecie
śródziemnomorskiej) |
Grupa kontrolna (na diecie tradycyjnej) |
Różnica |
|
Zgony sercowe
Zawał serca bez zgonu |
3
5 |
16
17 |
76% |
|
Łącznie 1+2 |
8 |
33 |
73% |
|
Zgony pozasercowo-naczyniowe
Zgony ogółem |
5
8 |
4
20 |
70% |
de Logeril M. i wps.: Lancet 1994, 343, 1454-1459
Analiza danych nie budzi wątpliwości, ze dieta śródziemnomorska jest przyjazna dla zdrowia i życia.
Źródło: Zdrowa dieta śródziemnomorska, Agencja Wydawnicza COMES, Warszawa 2001
| 
|
|
|