PageRank Checking Icon



Witaj. Jesteś
gościem na mojej stronie.
 
 
 
 
Wysiłek fizyczny

   Wysiłek fizyczny przyjęto definiować jako czynność mięśni szkieletowych, której wynikiem jest wykonywanie pracy zewnętrznej wraz ze wszystkimi towarzyszącymi jej czynnościowymi zmianami w organizmie. Zakres i rodzaj zmian czynnościowych w organizmie zależą od czasu trwania wysiłku i jego intensywności oraz od rodzajów skurczów mięśni i wielkości grup mięśniowych zaangażowanych w pracę. Ze względu na
liczbę zaangażowanych mięśni szkieletowych wysiłki dzielimy na lokalne (mniej niż 30%) lub ogólne (powyżej 30%). W zależności od procesów energetycznych zachodzących w pracujących mięśniach- na beztlenowe i tlenowe oraz mieszane. Biorąc pod uwagę czas trwania wysiłku, rozróżnia się wysiłki 10 sekund, od 10 s do 2 minut, od 2 do 15 minut, od 15 do 60 minut i powyżej 60 minut. Spotyka się również podział na wysiłki submaksymalne, maksymalne i supramaksymalne. Intensywność maksymalna wysiłku to takie obciążenie pracą fizyczną, przy którym osiągany jest maksymalny pobór tlenu. Do przygotowania organizmu do wykonywania wysiłku fizycznego niezbędna jest rozgrzewka. Z fizjologicznego wpływu na wynik sportowy, można stwierdzić, że powoduje ona zwiększenie prędkości skracania i relaksacji mięśni szkieletowych, usprawnia ekonomikę wysiłku, gdyż obniża lepkość mięśni, wzmaga oddawanie tlenu do mięśni na skutek podwyższenia ich temperatury oraz przyspiesza przewodzenie nerwowe i przepływ krwi przez aktywne tkanki, gdyż na skutek zwiększonego metabolizmu lokalne łożysko rozszerza naczynia krwionośne. Częstość skurczów serca, objętość wyrzutowa serca i ciśnienie skurczowe krwi wzrastają wraz z intensywnością wysiłku fizycznego. Po rozpoczęciu wysiłku fizycznego częstość skurczów natychmiast zaczyna wzrastać i zwiększa się wprost proporcjonalnie do intensywności pracy, aż do osiągnięcia wartości maksymalnych. Do określenia maksymalnej częstości skurczów serca można wykorzystać równanie:
HR max = 220 – wiek w latach.
 
 

 

 
 
 
 
 
 
 
   Opisane reakcje dotyczyły wysiłków dynamicznych. Większe zmiany w układzie krążenia występują podczas wykonywania wysiłków statycznych, opierających się na skurczach izometrycznych, czyli takich, w których nie następuje zmiana długości mięśnia, a jedynie wzrost jego napięcia. Ma to swoje następstwa w postaci zmian przepływu krwi przez naczynia krwionośne spowodowane ich mechanicznym uciskiem. W czasie ćwiczeń izometrycznych następuje znaczny wzrost ciśnienia tętniczego krwi, tak więc trzeba być ostrożnym w stosowaniu tego rodzaju ćwiczeń u osób z chorobami układu krążenia. Reakcje organizmu w czasie ćwiczeń izometrycznych wiążą się z dużym uwalnianiem noradrenaliny. Ćwiczenia  izometryczne powinny być wykonywane z zastosowaniem możliwie maksymalnej siły, utrzymywane przez 6 sekund i kilkakrotnie powtarzane.
   Wysiłek fizyczny jest poważnym bodźcem do wzmożonego przewietrzania płuc. Pobieranie tlenu wzrasta nawet 25-krotnie, zwiększa się również wydalanie dwutlenku węgla powstającego w przemianach tlenowych oraz z buforowania kwasu mlekowego. Wraz ze zwiększeniem intensywności wysiłku powyżej 50% maksymalnego poboru tlenu obniża się pH krwi, ze względu na czerpanie energii z przemian beztlenowych, których końcowym produktem jest kwas mlekowy. Pobudzanie narządów przez dłuższy czas powoduje ich zmęczenie, które przejawia się w przejściowym obniżeniu zdolności do wykonywania pracy. Po okresie wypoczynku następuje powrót do stanu wyjściowego, a następnie okres zwiększonej wydolności, zwany superkopensacją. Polega ona na zwiększeniu zdolności do wykonywania wysiłku i utrwaleniu tego zjawiska przez systematyczne powtarzanie ćwiczeń ruchowych. Ważne jest by sesje bardzo intensywne przeplatane były mniej uciążliwymi i aby trening siłowy był prowadzony na zmianę z innymi formami zajęć ruchowych. Wysiłek i wypoczynek decydują o wytworzeniu odpowiednich mechanizmów adaptacyjnych organizmu. Sesje treningowe u osób trenujących rekreacyjnie powinny trwać zazwyczaj od 20-30 minut trzy razy w tygodniu. Przyjmuje się, że poprawa wydolności tlenowej waha się od 5 -25%, chociaż odnotowuje się przypadki nawet 60% wzrostu tego parametru. Są to jednak wypadki odosobnione i spotykane u osób z niską wydolnością początkową. Na skutek treningu po kilku tygodniach następuje wzrost wydolności, ale zaprzestanie ćwiczeń powoduje obniżenie wydolności w krótkim czasie. Dlatego też niezbędne są zajęcia ruchowe, które powstrzymałyby ten proces. Zmiany po treningu zwiększającym wydolność tlenową zachodzą w układach krążeniowym, oddechowym, wewnątrzwydzielniczym i w mięśniach szkieletowych. Następuje zmniejszenie częstości skurczów serca, pracuje bardziej ekonomicznie, zwiększenie objętości wyrzutowej serca (powiększa się objętość komór, a także zwiększa kurczliwość mięśnia sercowego),  zwiększenie objętości serca, zwiększenie objętości krwi krążącej poprzez wzrost osocza o 10-20% , koreluje  to z maksymalnym poborem tlenu), zwiększenie liczby kapilar w mięśniach szkieletowych, hipertrofia mięśnia sercowego i korzystne zmiany metaboliczne: trening tlenowy wywołuje wzrost aktywności tlenowych enzymów mitochondrialnych, wzrost glikogenu mięśniowego, wzrost stężenia antyoksydantów i lipoprotein o dużej gęstości HDL-C oraz zmniejszenie lipoprotein o małej gęstości LDL-C, wzrasta także mioglobina, która służy za magazyn tlenu.
   Warto więc zainwestować w swoje zdrowie trenując systematycznie przez całe życie. Wydolność fizyczna po osiągnięciu swego maksimum zmniejsza się około 1% rocznie. Można ten proces spowolnić, u osób aktywnych ten spadek wynosi 0,5% rocznie. Trening fizyczny nie powstrzymuje procesów starzenia się, lecz pozwala utrzymywać aktywność ruchową na znacznie wyższym poziomie.
 
Źródło: A. Jaskólski, A. Jaskólska, Podstawy fizjologii wysiłku fizycznego, Wydawnictwo AWF Wrocław, 2005

Katalog stron iq

Wspierane przez Hosting o12.pl
© 2007 - 2011 Created Piotr & Jerzy Ratajczak