Warto wiedzieć

Równowaga kwasowo-zasadowa organizmu

Zdarza się, że nie doceniamy ważnej dla zdrowia roli jaką odgrywa dla zdrowia równowaga kwasowo-zasadowa. Jej zachwianie może doprowadzić do zaburzeń pracy całego organizmu. Niesamowicie ważnym jest zachowanie stanu homeostazy, a jej zaburzenie w pewnych przypadkach może nawet zagrażać życiu!

Homeostaza (równowaga) w gospodarce kwasowo-zasadowej


Wyrazem równowagi kwasowo-zasadowej jest stałość stężenia jonów wodorowych, którego ujemny logarytm waha się dla płynów ustrojowych w wąskich granicach 7,35-7,45. Buforowe układy krwi, płynu śródmiąższowego i tkanek neutralizują kwasy i zasady powstające w ustroju w nadmiarze lub dostające się z zewnątrz. Płuca wydalają dwutlenek węgla, główny kwaśny produkt końcowy przemiany materii. Nerki, dzięki zdolności do zakwaszania moczu, usuwają na zewnątrz  jon wodorowy nielotnych kwasów, a także regulują zasób zasad resorbując dwuwęglany. Najróżniejsze odchylenia od normy mogą prowadzić do różnego rodzaju symptomów choroby. W większości artykułów spożywczych, które spożywamy przeważają produkty kwasotwórcze. Dotyczy to przede wszystkim mięsa i jego przetworów, ryb, jaj, a także produktów zbożowych i przetworów z mleka. W większości przypadków ludzie w Polsce są zakwaszeni. Przyczyną najczęściej jest zła dieta, mało aktywny tryb życia, stres, nie odreagowane emocje, palenie tytoniu, nadmierne spożycie alkoholu itp. Najobszerniejsze badania związków między dietą a zdrowiem, opublikowane w listopadzie przez Światowy Fundusz Badań nad Rakiem wskazują, że także w zachodniej diecie mięsa jest  za dużo. Przyczynia się to do wysokich wskaźników zachorowań na raka i choroby serca. Wzrost ilości kwasów w organizmie prowadzi do zagęszczenia krwi, a nagły, silny wzrost  poziomu kwasu może spowodować zatrzymanie przepływu krwi i skutkiem może być zawał serca i udar mózgu. Przy niedoborze żywności zasadowej najważniejszym zadaniem jest neutralizowanie kwasów za pomocą składników mineralnych  (wapń, magnez, sód, potas, żelazo, fosfor, selen). Odgrywa ono decydującą rolę w profilaktyce chorób cywilizacyjnych. Kwasy są odpadami, które gromadzą się głównie w tkance łącznej i tłuszczowej. Komórki są niedotlenione i obumierają. Powoduje to zmiany anatomiczne na przykład w stawach. Organizm żeby zrównoważyć zakwaszenie odpowiednią ilością związków zasadowych pobiera wapń z kości, zębów doprowadzając do osteoporozy czy parodontozy.  

Produkty kwasotwórcze i zasadotwórcze


skala ph dla produktów spożywczych

Poniżej lista produktów spożywczych, które mają kwasotwórczy lub zasadotwórczy wpływ na ludzki organizm.

Produkty kwasowe:


  • Kawa, herbata, alkohol
  • Białko zwierzęce
  • Produkty mleczne
  • Węglowodany (cukier, słodycze, zboża)
  • Orzechy ( zwłaszcza ziemne)
  • Sery twarde

Produkty zasadowe:


  • Warzywa( oprócz brukselki, karczochów, kapusty włoskiej i dojrzałego groszku)
  • Warzywa owocowe(bakłażany, dynie, cukinie)
  • Wszystkie sałaty liściaste
  • Serwatka, mleko kwaśne
  • Owoce
  • Grzyby (prawdziwki, kurki)
  • Kiełki pszenicy
  • Mąka sojowa
  • Wytrawne wino
  • Miód pszczeli (pyłki kwiatowe)

Potencjalna zdolność niektórych produktów spożywczych do zakwaszania lub alkalizowania:


Zdolność produktów spożywczych do zakwaszania oraz alkalizowania organizmu prezentuje poniższa tabela.

PRODUKTY KWASOTWÓRCZEcm3 NaOH o stężeniu
0,1 mola/dm3 potrzebne
do zobojętnienia popiołu
ze 100 g produktu
PRODUKTY ALKALIZUJĄCEcm3 HCL o stężeniu
0,1 mola/dm3 potrzebne
do zobojętnienia popiołu
ze 100 g produktu
Wieprzowina286Buraki89
Wątroba wieprzowa175Czarne porzeczki88
Kasza jęczmienna123Cytryny85
Jaja162Wiśnie73
Dorsz162Marchew68
Wołowina137Pomidory56
Płatki owsiane132Śliwki48
Cielęcina124Agrest41
Śledź115Sałata38
Ziemniaki89Gruszki38
Ryż76Truskawki35
Ser tylżycki54Ogórki32
Makaron38Jabłka30
Mleko27Kapusta26
Szynka162Cebula 5
Tabela produktów spożywczych zakwaszających i alkalizujących organizm.

Ponieważ siła kwasotwórcza produktów jest zdecydowanie większa, stosunek produktów kwasotwórczych do zasadotwórczych powinien wynosić 20%:80%. Uwaga na zakwaszenie mięśnia sercowego! Należy nadmienić, że na odkwaszanie organizmu korzystny, wspomagający jest masaż ciała.

Bilbliografia: Mała encyklopedia medycyny, PWN, Warszawa 1989


Pamiętaj, że żadne informacje zaczerpnięte z internetu nie zastąpią wizyty lekarskiej. Treści zamieszczone w naszym serwisie mają charakter informacyjny, nie ponosimy odpowiedzialności za następstwa podejmowanych działań w oparciu o nie. W przypadku problemów zdrowotnych bezwzględnie należy omówić je z lekarzem.

Powiązane artykuły
Warto wiedzieć

Podstawowe ćwiczenia gimnastyczne

Warto wiedzieć

Jak działa zmysł dotyku?

Warto wiedzieć

Definicja zdrowia i jakości życia wg WHO

Warto wiedzieć

Woda życia

Chcesz dołączyć do naszego zespołu?